When a dancer becomes a Self Τalker

Ας μιλήσουμε για την Αυτό Ομιλία (Self Talk)

Συμβουλές για την αλλαγή ενός αρνητικού εσωτερικού διαλόγου με τον εαυτό μας

Της Καρολίνας Παππού

Τι είναι η Αυτό Ομιλία;

Όλοι μας, κατά καιρούς, μιλάμε με τον εαυτό μας. Η εσωτερική φωνή συνήθως εκδηλώνεται μέσα από συναισθηματικές εκφάνσεις επιθέτων, που χαρακτηρίζουν τον εαυτό μας.

Χαρούμενος και υποστηρικτικός ή αρνητικός και αυτοκαταστροφικός; Οι διπολικές αυτές σκέψεις και η εσωτερική φλυαρία συνδέονται με την  αυτοδιάθεση. Αυτή η εσωτερική φωνή συνδυάζει συνειδητές σκέψεις με ασυνείδητες πεποιθήσεις και προκαταλήψεις.

Σύμφωνα με το Psychology Today, είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για τον εγκέφαλο να ερμηνεύει και να επεξεργάζεται τις καθημερινές εμπειρίες. Η φωνή αυτή είναι χρήσιμη όταν είναι θετική, μιλώντας για φόβους και ενισχύοντας την εμπιστοσύνη . Δυστυχώς, η ανθρώπινη φύση είναι επιρρεπής σε αρνητικές αυτό ομιλίες ή ακόμη και σαρωτικές δηλώσεις όπως «δεν μπορώ να κάνω τίποτα σωστό» ή «είμαι μια πλήρης αποτυχία». Αυτή η αρνητικότητα μπορεί να είναι μη ρεαλιστική ή ακόμη και επιβλαβής, παραλύοντας τους ανθρώπους σε μια καταδικαστική αδράνεια και αυτό-απορρόφηση. Ακραία μορφή τέτοιας ψυχολογικής διάθεσης οδηγεί κάποια άτομα στην απομόνωση και στην τάση να μη γνωρίζουν τον κόσμο γύρω τους.

Ευτυχώς, υπάρχουν και τα καλά νέα: Αυτός ο αρνητικός εσωτερικός κριτικός μπορεί και πρέπει να αμφισβητηθεί, έτσι ώστε να γίνουμε πιο ευαισθητοποιημένοι και να κάνουμε το πρώτο βήμα στο δρόμο προς την αυτογνωσία και την αυτοβελτίωση!

Η αυτό-ομιλία του χορευτή/χορεύτριας

Ως επίδοξος ή επαγγελματίας χορευτής ή χορεύτρια, ποια φωνή ακούτε πιο πολύ στο μυαλό σας; Πιθανότατα να πιστεύετε ότι είναι η φωνή του δασκάλου σας, του χορογράφου, ή ίσως ακόμη και των φίλων και συναδέλφων σας.  Είναι η δική σας φωνή!

Ακόμη και όταν δεν μιλάμε φωναχτά, είμαστε σε διαρκή διάλογο με τον εαυτό μας. Το παρόν ερώτημα τίθεται στον τρόπο που σκεφτόμαστε τη χορογραφία ή τις ασκήσεις. Πώς ακούγεται αυτή η φωνή; Ας αξιολογήσουμε λοιπόν τον τρόπο που μιλάμε στον εαυτό μας.

Η εσωτερική φωνή μας θα βοηθήσει ή θα μπορούσε να μας βλάψει;

Ασπρόμαυρες σκέψεις;

Το πρώτο βήμα είναι να παρατηρήσετε τι λέει στην πραγματικότητα αυτή η φωνή: Δίνετε στον εαυτό σας εποικοδομητικές συμβουλές ή συνεχίζετε να τον επικρίνετε; Η θεραπεύτρια Jenna Kiska, LCSW, του Διαλεκτικού και Γνωστικού Θεραπευτικού Κέντρου Θεραπείας στο Westport του Κονέκτικατ ειδικεύεται στην εργασία με εφήβους και νεαρούς ενήλικες. Όπως η ίδια τονίζει: “Oι αυτοκαταστροφικές σκέψεις ουσιαστικά ξεχωρίζουν όταν τις χαρακτηρίζουμε ως «ασπρόμαυρες» σκέψεις. Μια ασπρόμαυρη σκέψη δεν αφήνει περιθώρια για ερμηνεία. Είστε κολλημένοι πιστεύοντας ότι μπορεί να είναι σωστός μόνο ο ένας τρόπος ή ο άλλος.”

Αυτές οι σκέψεις μπορούν να περιλαμβάνουν τις λέξεις “ποτέ”, “πάντοτε”, σε “όλους” και σε “κανέναν”. Εάν, για παράδειγμα λέω στον εαυτό μου, «Όλοι είναι καλύτεροι από εμένα», είναι σχεδόν απίθανο ότι θα καταφέρω να διορθώσω τα λάθη μου, να ενδυναμώσω τα αδύνατα σημεία μου και να εξελιχθώ.

«Η σύλληψη αυτών των μαύρων και λευκών σκέψεων μας θυμίζει ότι δεν αφήνουμε καθόλου χώρο για πιθανότητα αυτοβελτίωσης ή για αλλαγή», εξηγεί η Kiska και συμπληρώνει: “Μεγάλο μέρος της ζωής, γενικότερα, δεν είναι μαύρο και άσπρο. Tο ίδιο ισχύει και για το μπαλέτο”.

Κάνε μία λίστα

Αποφύγετε αρνητικές σκέψεις όπως «Η πιρουέτα μου δεν είναι καθόλου σταθερή», «Η τεχνική μου δεν είναι καθαρή».

Όταν επικεντρώνεστε σε τέτοιες απαισιόδοξες σκέψεις, αντί να εκτιμάτε τις θετικές πτυχές του χορού, αργά ή γρήγορα θα νιώσετε αποθαρρυμένοι και εξουθενωμένοι. Φυσικά και είναι υπέροχο να θέλετε να βελτιωθείτε και να προχωρήσετε. Όμως το να εξουθενώσετε τον εαυτό σας για όλα όσα κάνετε λάθος, δεν είναι η πιο αποτελεσματική στρατηγική και πιθανότατα δεν πρόκειται να σας κάνει καλύτερο χορευτή.

Η συμβουλή της Kiska είναι να κάνετε μια λίστα και να την χωρίσετε σε δύο κατηγορίες. Στην πρώτη κατηγορία μπορείτε να αναφέρετε όλα όσα σας αρέσουν σχετικά με την απόδοσή σας στο χορό. Στη δεύτερη κατηγορία απαριθμήστε τα  χαρακτηριστικά που θέλετε να βελτιώσετε. Όπως επισημαίνει η Kiska «Είναι αδύνατον να μη σας αρέσει τίποτα. Η λίστα μπορεί να περιλαμβάνει πτυχές της τεχνικής στις οποίες έχετε δουλέψει σκληρά ή ακόμα και τη χαρά που αισθάνεστε ενώ χορεύετε. Σημειώστε, επίσης, ότι πολύ σημαντική είναι και η δεύτερη κατηγορία. Με το να θέλουμε να βελτιωθούμε, θυμίζουμε με έμφαση στον εαυτό μας ότι θα προχωρήσουμε. Πριν από το μάθημα, κάθε ημέρα, θυμηθείτε το επίπεδο στο οποίο έχετε φτάσει και αφήστε τον εαυτό σας να απολαύσει τα χαρακτηριστικά που σας κάνουν μοναδικό!

«Ο Κανόνας του Καλύτερου Φίλου»

Ένας άλλος άριστος τρόπος για να εξασκηθείτε στον εσωτερικό σας διάλογο είναι να σκεφτείτε πώς θα μιλούσατε με έναν φίλο ή φίλη σας. «Αναφερόμαστε σε αυτό ως ‘τον κανόνα του καλύτερου φίλου’, εξηγεί η Kiska. «Όταν κάποιος μας ζητά να τον παρακολουθήσουμε και να του δώσουμε ανατροφοδότηση, τείνουμε να εμπλακούμε σε μια κατάσταση εποικοδομητικής κριτικής». Ακόμα κι αν δεν κάνουν ένα βήμα σωστά, είναι καλό να είστε ευγενικοί με τον τρόπο που προσεγγίζετε το θέμα, ώστε να τους βοηθήσετε. Γιατί λοιπόν να είμαστε τόσο σκληροί στους εαυτούς μας; Μιλήστε στον εαυτό σας με τον τρόπο που θα μιλούσατε σε έναν φίλο: ήρεμα, ευγενικά και με πολύ ενθάρρυνση. Δώστε στον εαυτό σας κάθε πνευματικό «snap» και «yess!» Μη φοβάστε να γιορτάσετε τι μικρές νίκες σας!

Έρευνα του University of California

Πολλοί φοιτητές χορού πάσχουν από χαμηλή αυτοπεποίθηση και υψηλό άγχος, ως αποτέλεσμα των πολιτιστικών πιέσεων που παρατηρούνται στο περιβάλλον κατάρτισης. Ιδιαίτερα, η παράδοση της διδασκαλίας αυταρχικού τύπου έχει αποδειχθεί ότι εμποδίζει την ψυχολογική ανάπτυξη των μαθητών. Η διπλωματική εργασία της Christine Gerena στο University of California με τίτλο “Θετική σκέψη στον χορό: Τα οφέλη της θετικής αυτο-συζήτησης πρακτικής σε συνδυασμό με τις σωματικές ασκήσεις για τους ομαδικούς χορευτές”,

διερευνά μεθόδους διδασκαλίας που ενσωματώνουν την εκπαίδευση ψυχολογικών δεξιοτήτων και πτυχές της μεθόδου Franklin (σωματική πρακτική) στην εκπαίδευση ομαδικού χορού.

Στο βιβλίο του Όμορφο σώμα, όμορφο μυαλό: Η δύναμη των θετικών εικόνων, γράφει ο Franklin, «Η εκπαίδευση που εφαρμόζεται στο Beautiful Body / Beautiful Mind program είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη και περιλαμβάνει ψυχική προσομοίωση της κίνησης, ανατομικές και μεταφορικές εικόνες, αυτο-ομιλία (SelfTalk), καθορισμό στόχων, κινητοποιήσεις και χαλάρωση».

Για να βοηθήσουμε τους χορευτές να μάθουν πώς να ανταποκριθούν θετικά στις προκλήσεις, πρέπει να καθορίσουμε ποιες πτυχές του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος συμβάλλουν στο σχηματισμό αρνητικών χαρακτηριστικών προσωπικότητας. Σύμφωνα με την ερευνήτρια της επιστήμης του χορού Mary Elizabeth Air (2013), αυτά τα χαρακτηριστικά περιλαμβάνουν μια διάθεση – τάση για κατάθλιψη, αρνητική εικόνα του εαυτού, χαμηλή αυτοεκτίμηση και υψηλό άγχος. Η συμπεριφορά που σχετίζεται με τον ρόλο του «χορευτή» απαιτεί πειθαρχία, αυτοέλεγχο, ευελιξία και προσαρμοστικότητα. Η χορεύτρια και ερευνήτρια Susan Leigh Foster περιγράφει αυτό το επίπεδο αφοσίωσης με τα παρακάτω λόγια: «συνήθως ένας χορευτής αφιερώνει από δύο έως έξι ώρες την ημέρα, έξι έως επτά ημέρες την εβδομάδα για οκτώ έως δέκα χρόνια ‘χτίζοντας’ ένα χορευτικό σώμα» (2010). Η Angela Pickard, χορεύτρια και αρχισυντάκτρια του περιοδικού Research in Dance Education, περιγράφει με ακρίβεια την ‘τυφλή’ απορρόφηση της ελίτ του χορευτή στην μορφή της συγκεκριμένης τέχνης: «Έγινα χορεύτρια μέσα από μια διαδικασία κατασκευής που άρχισε στην πρώιμη παιδική ηλικία. Δεν θα μπορούσα να γνωρίζω τις συνέπειες της τακτικής, εντατικής εκπαίδευσης σε ένα τόσο νέο σώμα και ότι οι πόνοι θα με ακολουθούσαν και στην ενήλικη ζωή».

Η συγκεκριμένη έρευνα συνδέει τους ψυχοσωματικούς παράγοντες του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος ακόμη και με την εμφάνιση τραυματισμών.

Τα αποτελέσματα αυτής της διπλωματικής μελέτης καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η ενσωμάτωση της κατάρτισης για τις διανοητικές δεξιότητες στην εκπαίδευση χορού παρέχει στους σπουδαστές πολύτιμες ικανότητες που συμβάλλουν στην αυτοπεποίθηση και την αποτελεσματικότητα. Η αυτό ομιλία αναφέρεται στον εσωτερικό έλεγχο των σκέψεων των ατόμων, η οποία στο χορό βοηθάει την συγκέντρωση της προσοχής, μειώνει αρνητικές και άλλες ανεπιθύμητες σκέψεις, διεγείρει, παρακινεί και βοηθάει στην αύξηση της προσπάθειας.